Akciğer Hipertansiyonu (Pulmoner Hipertansiyon), bazı hastalıklar nedeniyle akciğer atardamarında sürekli kan basıncı artışının olduğu bir hastalıktır. Nedenleri arasında; akciğer hastalıkları, sol kalp yetmezliği, bazı metabolik hastalıklar, HIV (AIDS), bazı ilaçlar ve zararlı maddeler, romatizmal hastalıklar ve akciğerlere pıhtı atması gibi durumlar sayılabilir. En sık görülen belirtisi egzersizle artan nefes darlığıdır. Halsizlik, bayılma, öksürük ve altta yatan hastalığa bağlı şikayetler de görülebilir.
Akciğer hipertansiyonu tedavisinde ilk hedef altta yatan sorunu çözmek, belirtileri azaltmak ve yaşam kalitesini arttırmaktır. Tedavisinde yaşam tarzı değişiklikleri, bu konuda geliştirilmiş özel ilaçlar ve cerrahi tedavi gibi yöntemler kullanılır. Tanıda bir kardiyoloji uzmanınca yapılan kalp ultrasonu (EKO) altın standarttır. Ayırıcı tanıda akciğer anjiyografisi gibi yöntemler kullanılmaktadır. Hasta uygulanan tedaviye yanıt vermiyorsa, iyileşme görülmüyorsa akciğer nakli gibi ileri tedaviler gerekebilir.
Akciğer Hipertansiyonu Risk Faktörleri
Akciğer hipertansiyonu her yaşta ve cinsiyette tüm insanları etkileyebilecek bir hastalıktır, ancak bazı risk faktörleri hastalığa yakalanma riskini artırmaktadır. Aşağıdaki hastalıkları olan kişiler akciğer hipertansiyonu açısından biraz daha riskli gruba girerler.
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı
Ailede Akciğer Hipertansiyon Öyküsü
Obezite ve Obstrüktif Uyku Apnesi
Cinsiyet: Kadınlarda erkeklere göre yaklaşık 2.5 kat daha fazla görülmektedir.
Çeşitli Romatizmal Hastalıklar
Kalbin sol tarafına bağlı yetersizlik tablosu
Çeşitli Akciğer hastalıkları
Akciğere pıhtı atması
Sarkoidoz
Orak hücre hastalığı
Akciğer Hipertansiyonu Tanısı
Nefes darlığı şikayeti ile akciğer hipertansiyonundan şüphelenilen hastalara bir takım tetkikler yapılarak tanıya kolaylıkla gidilebilir
EKG: Hem kalp ritmi hem de akciğer hipertansiyonu açısından deliller oluşturabilir
EKO (Kalp ultrasonu): Akciğer hipertansiyonu teşhisinde altın standart tetkiktir. Kalbin pompa fonksiyonu ve kalp kapakları ile ilgili bilgi vermenin yanında akciğer basınçları da EKO ile tespit edilebilir.
Akciğer Hipertansiyonuna yönelik kan tetkikleri:
ProBNP: Kalp yetersizliği ve Akciğer Hipertansiyonu açısından çok önemli bilgiler sunar
Romatizmal Faktörler
Akciğer Bilgisayarlı Tomografisi
Ventilasyon/Perfizyon Sintigrafisi: KTEPH (Akciğerlerde pıhtı göcüne bağlı) tanısında önemlidir.
Egzersiz testleri (6-dakika yürüme testi ve Kardiyopulmoner egzersiz testleri): Tanı ve takipler açısından önem arzeder.
Akciğer anjiosu ve basınç ölçümleri (Sağ Kalp Kateterizasyonu): Akciğer atar damarlarındaki basınç ölçümleri ve anjiyografi görüntülemeler, hasta uyutulmadan acısız ve ağrısız olarak 20-30 dakika içinde yapılabilir.
Akciğer Hipertansiyonu Tedavisi
Temelde akciğer hipertansiyona neden olan hastalığın tedavisi, hastalığın ilerlemesinin durdurulması ve hastanın yaşam kalitesinin arttırılması amacıyla yapılmaktadır. Tedavide akciğer hipertansiyonuna özel damar gevşetici bazı ilaçlar, kalbin pompa gücünü düzenleyen ilaçlar, kanın akciğerde pıhtılaşmasını engelleyebilecek bazı ilaçlar tek başlarına veya birlikte kullanılabilir. Bunların yanı sıra kan oksijen düzeyi düşük hastalara oksijen desteği verilebilir.
Hekiminiz akdeniz tipi diyet ve bir takım egzersizler gibi yaşam şekli değişiklikleri de tavsiye edecektir. Tıbbi tedaviye rağmen hastalığı ilerleyen ve solunum fonksiyonları ileri derecede bozulan hastalarda akciğer veya kalp-akciğer nakli bir seçenek olabilir.
Nakil bekleyen hastalarda veya tedaviye rağmen iyileşme saptanamayan hastalarda atriyal septostomi adı verilen yöntemle kasık damarından girilip kalbe ulaşılarak, kalbin sağ ve sol kulakçıkları arasında bir delik oluşturulur; bu şekilde kalbin sağ tarafındaki odacıkların basıncının düşürülmesi hedeflenir. Bu yöntem uygun hastalarda hastalık şikayetlerini hafifletmek için kullanılmakla beraber rutin her hastada yapılan bir işlem değildir.
Akciğer hipertansiyonu bulunan doğurganlık çağındaki kadın hastalarda gebelik ihtimalinin yaşamsal tehlikeler içerebilmesinden ötürü aile planlaması konusunda mutlaka tıbbi destek ve görüş almaları tavsiye edilmektedir.
Not: Bu makale genel bilgilendirme amacı taşır. Herhangi bir sağlık sorununda, uzman bir sağlık profesyoneline danışmanız önerilir.
Web sitesi içeriklerimiz Yayın Danışma Kurulu tarafından onaylanarak yayınlanmaktadır.Bu makale genel bilgilendirme amacı taşır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Herhangi bir sağlık sorununda, uzman bir sağlık profesyoneline danışmanız önerilir.